Gemeenteprofiel Elthetokerk

Geschiedenis van de gemeente

De Elthetokerkgemeente in de Indische Buurt vormt samen met de Muiderkerkgemeente de Protestantse Kerk Amsterdam-Oost. De Elthetokerk is van oorsprong een Hervormde wijkgemeente. Vanaf 1913 kwam de gemeente samen in het wijkgebouw aan de Javastraat. Het kerkgebouw waarin men later kerkte, moest in 1992 worden afgestoten, waarna de kleine gemeente weer haar intrek nam in het gebouw aan de Javastraat. Het werkgebied van de gemeente is sindsdien uitgebreid met het Oostelijk Havengebied. De gemeente van de Elthetokerk heeft zich jarenlang weten te handhaven. Ondanks verwachtingen dat de gemeente zou verdwijnen of opgaan in een andere gemeente leeft de gemeente nog volop: er is sprake van gestaag groeien, van verjonging, en nu zelfs van de renovatie van het wijkgebouw aan de Javastraat. Een groep eigenwijze survivors, dus. Sinds eind jaren ‟90 is een groei te zien in het aantal meelevende leden. Op zondag bezoeken doorgaans 70 mensen de dienst. In de gemeente werkt, naast alle vrijwilligers, tot oktober 2011 een parttime pastoraal werker. Daarnaast zijn ds. Monica Randt, werkzaam bij het Flevohuis (woonvoorziening voor ouderen), en Ruth van den Born, kinderwerker op straat (vanuit de Stichting KIWOS) verbonden aan de gemeente. Het proces van vitalisering dat zich in de Elthetokerk voltrekt, is te danken aan de jarenlange inzet van vele vrijwilligers, die ook in moeilijke perioden volhielden. De partti-me pastoraal werker heeft voor continuïteit en stabiliteit gezorgd. Men loopt nu tegen de grenzen van de inzet van vrijwilligers aan. Dit staat een verdere ontwikkeling van de gemeente in de weg.

De kleur van de gemeente

De kleur van de gemeente kan worden aangegeven met het woord: pretentieloos. De theorie van het gelo-ven is ondergeschikt aan het in de praktijk brengen: eredienst, lofzang gaande houden, gebedsmomenten, geloofsverdieping, en daar omheen vooral veel doen. De Schrift wordt gehoord zonder enerzijds al te theologische, of anderzijds al te literaire lezingen. Sommigen hebben de term „vrolijk orthodox‟ gebruikt – Schrift en traditie staan centraal bij de inspiratie, maar stellingname vormt geen belangrijk deel van de identiteit. Er wordt volop ruimte geboden samen te zoeken naar geloof. Soms is dat lastig, maar het zwaartepunt ligt bij de betrokkenheid op elkaar. Eenvoud in geloofsleven en kerkdiensten geniet de voorkeur, tradities worden op een soepele manier gehanteerd.
Momenteel gebruikt de gemeente een oud schoolgebouw, in afwachting van de renovatie van het oude wijkgebouw. Het nieuwe gebouw zal ruimte bieden aan een vanaf de straat zichtbare liturgische ruimte en een café. Er zijn plannen voor een voorschool en andere activiteiten. In de woningen erboven komt een leefgemeenschap waarvan de leden verbonden zijn aan de Elthetokerk. De renovatie geeft de mogelijkheid om nieuwe plannen te ontwikkelen en nieuwe activiteiten te ontplooien. We zoeken daarbij steun van een professionele kracht die de tijd krijgt om de gemeente te helpen met groeien in haar rol als missionair-diaconale kerk. Belangrijkste doel is om te groeien in de breedste zin van het woord. Daarin willen we het goede behou-den, de verschillende gelederen samenbinden, ruimte bieden voor nieuwe inzet en ideeën, en nog meer uit de verf komen als een kerk van en in de buurt. We willen in de buurt beter zichtbaar zijn als teken en als dienaar van het evangelie van Jezus Christus.

Samenstelling van de gemeente

De kerk bestaat uit een groeiende, actieve groep mensen met een uiteenlopende samenstelling. Er is een groep ouderen, die al (bijna) hun hele leven lid van de Eltheto zijn. Verder zijn er een aantal jonge gezin-nen met kinderen, (jonge) stellen en alleengaanden. De tieners vormen een kleine, belangrijke groep. De Elthetokerk heeft haar karakter van volkskerk bewaard: de omgangsvormen zijn niet altijd door bescha-ving gladgestreken. Er is een kern van leden die al jarenlang bij de kerk hoort. Het is aan hun toewijding en trouw te danken dat de kerk ook door moeilijke tijden is heen gekomen. De laatste jaren is er sprake van verjonging van de gemeente. Nieuwkomers voelen zich gewaardeerd en worden meestal snel opgenomen en ingeschakeld in de gemeenschap. Door de veelheid aan talenten en initiatieven is er soms een gebrek aan samenhang. Stabiliteit en structuur zijn niet vanzelfsprekend. Niet alles wordt even goed ge-communiceerd en soms heerst er een vrolijke wanorde – voor sommigen een prettige levendigheid, voor anderen aanleiding tot wrevel. De kerk heeft de geur van een grote familie waarin verbondenheid belang-rijk is: soms gemopper en geharrewar, desondanks weet men dat het geen club is en dat men door de HEER op elkaar is aangewezen. De Elthetokerk is geworteld in de buurt. De kerkdiensten worden bezocht door mensen van diverse af-komst, allerlei leeftijden, en verschillende sociale standen. De eredienst weerspiegelt het volkse karakter van de wijk. Er wordt in de liturgie ruimte geboden aan klassieke en evangelische elementen. De geloofs-beleving en de verkondiging kenmerken zich door een Bijbelgetrouw karakter, met een open houding naar de vragen van deze tijd. De sfeer is meer te typeren als familiair dan als formeel. In eenvoud wil men be-trokken zijn op Jezus Christus als de Bron voor heel het leven. Gemeente als organisatie Het Elthetowijkgebouw staat in de Indische buurt aan een winkelstraat. Het is een levendige buurt met steeds betere voorzieningen en steeds meer nieuwbouw/koopwoningen. Er wonen mensen uit vele volken en met vele religies. In toenemende mate wonen er studenten, (jonge) professionals en jonge families. Het wijkgebouw zelf is voor uiteenlopende doelen gebruikt, zoals trouwfeesten, koren, gymnastiek, voedsel-bank, clubs.
In de appartementen boven het wijkgebouw bevindt zich vanaf 2012 een leefgemeenschap met de visie: “De leefgemeenschap is door samen te leven een kracht voor de buurt. Samen dienen we de buurt, door activiteiten uit te voeren en betrokken buurtbewoners te zijn. De leefgemeenschap maakt deel uit van de Elthetokerk” De drie kernwaarden zijn: leven in gemeenschap, zoeken van God en dienstbaarheid aan de buurt. De leefgemeenschap draagt zorg voor een dagelijks avondgebed in de kerk en structureel vrijwilli-gerswerk in de buurt.
Binnen de Protestantse Kerk Amsterdam-Oost (PKAO) is één kerkenraad met twee kernen, die beide een eigen wijkraad met ambtsdragers hebben. De Elthetokerk en de Muiderkerk hebben beide een eigen kleur en werken samen waar dat praktisch is, zonder te streven naar verdere eenwording: voor elke kern geldt dat de kracht ligt in de eigen kleur en identiteit. Er zijn gezamenlijke diensten, preekuitwisseling, en er wordt samengewerkt bij kringwerk, catechese, jeugd, toerusting, wijkblad en andere zaken. Beide predi-kanten zijn collega‟s, en verwacht wordt dat ze samenwerken en elkaar versterken.Doorgaans bezoeken zo‟n 70 mensen een kerkdienst, een trouwe kern met daaromheen zo‟n 100 kerkgangers met wisselend kerkbezoek, en er komen vaak gasten. Officieel staan er in de kaartenbak 1361 leden. Het bezoekwerk aan nieuw-ingekomen jongeren en oudere leden blijft een getalsmatige uitdaging. Bij overlijden en ziekte wordt vaak een beroep gedaan op de predikant, ook door de randleden. In de leeftijdsopbouw is het aantal gezinnen met tieners zwak vertegenwoordigd. Het onderlinge pastoraat is sterk, en er is ook aandacht voor bezoekwerk aan ouderen. Meer structuur in de organisatie van het pastoraat is wenselijk. Diaconaat speelt een belangrijke rol, met betrokkenheid op vaste „geadopteerde‟ doelen naast diaconale presentie in de buurt en in de gemeente. Er zijn banden met een kinderwerker (KIWOS) en met het Oecumenisch Kerk en Buurtwerk. Ook zijn er initiatieven op het gebied van kinderen, met uitstraling naar buitenkerkelijken. Veel leden nemen deel aan een of meerdere kringen. Er wordt ook steeds getracht buurtbewoners te betrekken bij activiteiten, zoals de Open Maaltijd, de koffieochtend, handwerkclub, bejaardensoos, Kerst-inn.
De voorganger speelt een bepalende rol in de eredienst, die soms voorbereid wordt samen met anderen. De gemeente is gewend aan gastpredikanten. Er zijn altijd goede contacten geweest met andere kerken in de regio, ook met de Rooms-Katholieke paro-chies in de buurt. De Elthetokerk is niet eenkennig en zoekt actief contact met andere christenen, en inves-teert in het grotere verband van de PKA en de PKN. Verder is er recentelijk voorzichtige uitwisseling met „Amsterdam in beweging voor Jezus Christus‟.

Wat wil de gemeente

Visie/prioriteiten – De Elthetokerk in Amsterdam-Oost wil zich de komende jaren sterker profileren als een gemeente met een missionair-diaconaal karakter. Momenteel groeit de gemeente gestaag en daarmee groeit ook de wens en noodzaak om deze groei inhoudelijk en met visie te laten leiden. Verwacht wordt dat van de inzet van een predikant met missionair-diaconale opdracht een stimulerende werking uit zal gaan.
Doelen – De groei van de Elthetogemeenschap in de breedste zin van het woord. Groei in aantal, in ge-loofsvertrouwen op God, in relaties met elkaar en met buurtgenoten, en in gerichte aandacht voor kinderen en jongeren. De verwachting is dat de gemeente kan doorgroeien als wervende gemeente als er iemand komt die over voldoende werktijd beschikt en op belangrijke momenten het gezicht van de gemeente is. Een predikant kan, door continuïteit in de verkondiging en in de viering van de sacramenten, een stimu-lans zijn tot verdere groei in de weg van het geloof. Met een steeds wisselende stroom van voorgangers is het moeilijk een vaste lijn te ontwikkelen in de eredienst als uitdrukking van voortgaand beleid. Uitdagingen en problemen – Omdat de Elthetokerk zo divers is, blijft het behouden van de onderlinge verbinding een uitdaging. De gemeente geeft soms het beeld van een drukke duiventil waar iedereen met iets bezig is. Er kan meer bereikt worden met een grotere concentratie op gezamenlijke doelen. Een pro-fessionele kracht kan een belangrijke bijdrage leveren als aanspreekpunt en communicatiespil van de ge-meente. Daarbij verleent een predikant de gemeente een gezicht zonder dat dit meteen gezichtsbepalend is. Een andere uitdaging is dat de Elthetokerk begint aan een nieuwe tijd in een nieuw gebouw dat nieuwe functies zal vervullen: kansen om door te groeien en nieuwe wegen te gaan, maar daarbij is het belangrijk om de eigen identiteit te behouden.

De beroepingscommissie van de Elthetokerk Juni 2011

Andere relevante informatie
 Projectplan Predikant met missionair-diaconale opdracht
 Beleidsplan PKAO 2007
 www.elthetokerkamsterdam.nl
 www.muiderkerk.nl
 www.kiwos.nl
 www.protestantsamsterdam.nl